Hileli de olsa Afgan sandığa hevesli

Hileli de olsa Afgan sandığa hevesli
Hileli de olsa Afgan sandığa hevesli

Hiç şans tanınmayan adaylar arasındaki eski Taliban komutanı Molla Roketi kampanyadan vazgeçmiyor. Oy deposu kadınlar da seçimde kıymete bildi.

Afganistan 20 Ağustos'taki başkanlık seçiminde sandığa hile karıştırılacağı şimdiden önkabul. Seçim komisyonu yetkilileri, 'Hile yüzde 10'da kalsa iyi' diyor. Yine de sırf sandığa gidecek olmaktan bile umutlu Afganların yüzde 90'ı Taliban tehdidine aldırmadan oy atmakta kararlı. Karzai anketleri önde götürüyor

KABİL - Afganistan işgal ve Taliban şiddetinin gölgesinde 20 Ağustos seçimlere hazırlanırken, Devlet Başkanı Hamit Karazi’nin favorisi olduğu sandığa hile karışacağı şimdiden önkabul. 41 aday bulunsa da gerçekte beş adayın yarıştığı seçimin ikinci tura kalması beklenirken, seçimin güvenilirliği meçhul olacak. Zira Bağımsız Seçim Komisyonu peşinen 7 bin sandıktan 700’ünün güvenlik nedeniyle kapalı kalacağını duyururken, seçmen kartlarının karaborsaya düşmesi ve seçmen sayısındaki tutarsızlıklar dikkat çekiyor. Yine de Afganlar sırf sandığa gidecek olmaktan bile mutlu.

Seçim kartı karaborsada
17 milyon seçmenin bulunduğu ülkedeki BM yetkilisi Kai Eide 2004’deki ilk seçime göre hileye karşı fazla önlem aldıklarını belirtirken, “Düzensizlikler olacak mı? Evet. Hiç olmazsa seçimin güvenilirliğini etkilemeyecek düzeyde kalmasını umuyoruz” dedi. Özgür ve Adil Seçim Vakfı Başkanı Jandad Spinghar ise “Eğer hile oranı yüzde 10’un altında kalırsa sonuç makuldur” tespiti yaptı. ABD’li komutan Geneneral Stanley McChrystal’in danışmanı eski bir gazeteci, seçmen kartlarının karaborsaya düştüğünü, şahsen 10 adet satın aldığını aktardı. AB Seçim İzleme Misyonu Başkan Yardımcısı Dimitra Ioannou ise erkeklerin kadınları kendi istedikleri adaya oy atmaya zorlayacakları kaygısını dile getirdi.
Fazladan oy atmaya karşı parmaklar mürekkebe bulanacak. Taliban halka ‘oy kullanma’ tehdidi savururken kaç kişinin sandığa gideceği meçhul. Ama seçmenlerin yüzde 90’ı oyunu atmakta kararlı olduğunu söylüyor. Karzai yönetiminin Kandahar bölgesinde seçim sürecinde şiddeti düşürmek için yerel Taliban lideriyle saldırmama anlaşması yapıldığı belirtiliyor.
Beri taraftan Twitter, Facebook ve YouTube gibi sanal iletişim araçlarını da kullanan adaylar mitingden mitinge koşarak oylarını artırma peşinde. USAID destekli Uluslararası Cumhuriyetçi Enstitü’nün (IRI) 16-26 Haziran arası 2 bin 400 kişiyle yaptığı anket ise Peştun asıllı Karzai’yi yüzde 44 ile önde gösteriyor. Tacik asıllı eski Dışişleri Bakanı Abdullah Abdullah yüzde 26’yla ikinciyken, onları Hazara asıllı eski Planlama Bakanı Ramazan Başardost yüzde 10, Peştun asıllı eski Maliye Bakanı Eşref Gani yüzde 6 ile izliyor. Yolsuzluk ve iktidarsızlıkla suçlanan Karzai diğer yandan da halkın yüzde 81’inin olumlu görüşüne sahip. Abdullah’a olumlu bakanların oranı da yüzde 71.
Bu arada Karzai, nüfusun yüzde 15’ini oluşturan Hazaraların oyları için sadece Şiilere özgü ve kadınları ikinci sınıf insan durumuna düşüren yasa tasarısını mayısta revize etme vaadine rağmen yasalaştırdı. İnsan Hakları İzleme (HRW) örgütü Karzai’nin beklettiği tasarıyı 27 Temmuz’da resmi gazetede yayımlayarak yürürlüğe soktuğunu duyurdu. HRW’ye göre biraz sulandırılmış olsa da yasa kocaya seks talebini reddeden karısını aç bırakma hakkı tanırken, çocuğun velayetini sadece baba ve büyükbabaya veriyor. Ayrıca yasa çalışmak isteyen kadınlara kocadan izin alma zorunluluğu getiriyor. Irz düşmanları ise ‘kan parası’ ödeyerek yargılanmaktan kurtuluyor. (Dış Haberler)