Hillary'nin Çin mesajı: Ekonomi şah, demokrasi mat

Hillary'nin Çin mesajı: Ekonomi şah, demokrasi mat
Hillary'nin Çin mesajı: Ekonomi şah, demokrasi mat

Çinliler Hillary?nin bir elinde geleneksel lokma tatlısı, diğer elinde rüzgâr gülü tutan hamurdan figürlerini yaptı. Hillary, Hu ile görüşürken, Çin liderinin nisanda Obama ile buluşmasının hazırlığını yaptı. FOTOĞRAFLAR: AP, AFP

Çin'e giden ABD Dışişleri Bakanı ekonomik krizde insan hakları gibi sorunları dert etmedikleri mesajını verdi. Bu sırada Çinli muhalifler ev hapsine alınmıştı

PEKİN - ABD Dışişleri Bakanı Hillary Clinton, dün Asya turunun turun asıl hedefi Çin’e gitti. Çin Devlet Başkanı Hu Jintao ve Başbakan Ven Ciabao ile görüşen Hillary, önceliği küresel ekonomik krizle mücadelede işbirliğine verdiğini, Çin’in insan hakları sicilinin bunu gölgelemeyeceğini belirtti. Gelgelelim ziyareti sırasında Çinli muhalifler evhapsine tıkıldı.  

Çince ‘ayıya dayı demek’
ABD-Çin ilişkilerinin 21. yüzyılın en önemli ilişkisi olacağını söyleyen Hillary, turu boyunca Kuzey Kore lideri Kim Jong-il’i ‘despotlukla’ suçladıktan sonra, Pekin’e “İnsan hakları ve Tibet gibi konularda baskıyı sürdüreceğiz, ama bu baskı küresel ekonomik kriz, ısınma ve güvenlik sorunlarına yönelik çabalarımıza engel oluşturmamalı” mesajıyla vardı Bu sözlerine insan hakları örgütleri tepki gösterdi. Hillary 1995’teki Pekin ziyaretinde Çin’i insan hakları bombardımana tutmuştu. 

‘Çin ABD’den üstün’
Pekin’in Amerikan federal hükümetinin 600 milyar dolardan fazla borcunu satın almış olması yetmezmiş gibi ekonomik krizle birlikte Washington aleyhine muazzam ticaret dengesizliği oluştu. Washington’ın Pekin ile ilişkileri geliştirmekten başka çaresi bulunmazken, eski first lady’nin bu durumu bir Çin atasözüyle dile getirdiği aktarıldı: “Aynı kayıktaysan, nehri geçene dek kavga etmeyeceksin.”
Çin’deki ABD Ticaret Odası’nın eski başkanı, Pekin’de şirket yöneticisi Jim McGregor, “Eskiden Amerikalı liderler Pekin’e ders vermeye gelirdi, şimdi öpüşüp barışmaya geliyorlar. ABD ile Çin arasındaki güç ilişkisi son 10 yılda değişirken, özellikle son üç ayda büyük değişim geçirdi. Amerika’nın Çin’e fena halde ihtiyacı var” değerlendirmesini yaptı.  

Pekin borç almada nazlı
Dün Çin Dışişleri Bakanı Yang Cieçi ile basın toplantısında “Ekonomik krizin birlikte üstesinden geleceğimize inanmamız için her türlü gerekçeye sahibiz” diyen Hillary, Amerikan hükümeti bonolarının en çoğuna sahip Çin’in bu bonolara duyduğu güveni çok takdir ettiklerini belirtti. Daha temkinli bir tavır takınan Yang ise, Çin’in 2 trilyon dolarlık rezervini değer ve likidite bulacağı güvenli yatırımlara yönlendireceğini belirtti. ABD ile birlikte çalışmak istediklerini söylese de “Olgular sözlerden daha ağır basar” dedi. Hillary’nin insan hakları sorularına verdiği cevaplardan memnun kalan Yang, ‘eşitlik ve içişlerine müdahale olmaması temelinde ABD ile insan haklarını görüşmekten memnuniyet duyduklarını’ belirtti.
Çin’de sivil toplum ve reform çağrısı yapan bildiriyi imzalayan muhalifler ise, Hillary’nin ziyareti sebebiyle haftasonunu evhapsinde geçiriyor. Muhalifler geçtikleri e-posta ve cep telefonu mesajlarında kapılarına güvenlikçi dikildiğini belirtip  “Clinton geldi, o yüzden ev hapsindeyiz” dedi. (Dış Haberler)