Hırvatistan komşusu Slovenya yüzünden AB yolunda tökezledi

Hırvatistan komşusu Slovenya yüzünden AB yolunda tökezledi
Hırvatistan komşusu Slovenya yüzünden AB yolunda tökezledi

NATOüyesi olarak ilk ortak tatbikatı yapan Hırvatlar Piran Koyu yüzünden Slovenlerle küskün. FOTOĞRAF: AFP

Komşu Slovenya'yla sınır anlaşmazlığı yaşayan Hırvatlar AB yolunda ilk kez tökezledi. 10 başlığın açılacağı hükümetler arası konferans ertelendi

BRÜKSEL - 2009’da müzakereleri tamamlayıp 2010 ya da en geç 2011’de AB’ye yolunda önemli aşamalar kaydeden Hırvatistan, birlik üyesi Slovenya ile yaşadığı sınır anlaşmazlığı yüzünden ilk kez tökezledi. AB dönem başkanı Çekya, 10 yeni müzakere başlığının açılmasının öngörüldüğü dünkü hükümetlerarası konferansın ertelendiğini duyurdu. Slovanya ile sınır sorununun üyelik sürecinden ayrı tutulmasını isteyen Zagreb, müzakerelerin başladığı Ekim 2005’den beri 35 başlıktan 22’sini açmıştı.  
Çekoslavakya’nın dağıldığı 1991’den beri iki ülkenin de hak iddia ettiği Piran Koyu ile Slovenya’nın Adriyatik’ten açık denizlere geçiş hakkıyla ilgili anlaşmazlığın çözümü için AB’nin getirdiği özel mahkeme kurulması önerisinin Ljubljana tarafından reddi üzerine önceki gün Çekya hükümetlerarası konferansın ertelendiğini duyurdu. Çekya, yeni tarih belirlenmesinin olumlu gelişmelere bağlı olduğunu ekledi.
İtalya ve Hırvatistan, Adriyatik’in Slovenya kısmını bloke etmiş durumda. Slovenya da vetosunu kaldırmak için hem Piran’daki anlaşmazlığın çözümünü, hem de İtalya ve Hırvatistan’ın karasularından geçmek zorunda kalmadan uluslararası denizlere çıkma hakkını istiyor. Adriyatik’in kullanımıyla ilgili anlaşmayı Çekosyalavkya ile yapmış İtalya deniz sınırıyla ilgili krizi aşmak için Ardiyatik’in ortak bölge ilan edilmesini önermişti. Bu sorun çözülmeden 2004’de AB’ye alınmış Slovenya, meseleyi Lahey Uluslararası Adalet Divanı’na götürmekte ısrar ederken, Avrupa Komisyonu bunun süreci yıllarca uzatacağı kaygısını taşıyor. 

Slovenya AB’ye girerken sorun olmamıştı
Çarşamba günü Avrupa Komisyon’un genişlemeden sorumlu üyesi Olli Rehn, Slovenya ve Hırvatistan’a Lahey yerine beş yargıçtan oluşan özel mahkeme kurmalarını önerdi. Hırvatlar buna sıcak bakarken, Slovenler ‘Üzerinde çalışmamız gerek’ yanıtını verdi. Bunun üzerine Hırvat ve Sloven başbakanlarının haftaya yapacağı zirve de iptal edildi. AB dışişleri bakanları ise konuyu pazartesi Lüksembourg’ta tartışacak. Hırvat Başbakanı İvo Sanader, sınır meselesinin müzakerelerden ayrı tutulması talebini yineleyerek “Reformlarda kaydadeğer ilerleme kaydettik ve NATO üyesi olduk. Slovenya AB’ye girerken sınır sorun olmamıştı” tepkisini gösterdi. Diplomatlar ‘sorun kısa sürede çözülmezse Hırvatların 2010 yada 2011’de AB’ye girme hedefi tutmaz’ derken, Zagreb’in yargı, tarım ve gemi endüstrisi gibi alanlarda yapması gereken çok şey olduğuna dikkat çekiyor. (ap, afp, Reuters, dpa)