Irak konferansı toplanıyor, gözler ABD ile İran'da

Bugün Mısır'ın Şarm-el Şeyh kentinde başlayacak iki günlük Irak konferansına, 49 ülke ve uluslararası örgütler katılacak. Ancak gözler ABD ve İran Dışişleri Bakanları Condoleezza Rice ile Manuçehr Muttaki arasında nasıl bir diyalog geçeceğinde olacak.

BAĞDAT - Bugün Mısır'ın Şarm-el Şeyh kentinde başlayacak iki günlük Irak konferansına, 49 ülke ve uluslararası örgütler katılacak. Ancak gözler ABD ve İran Dışişleri Bakanları Condoleezza Rice ile Manuçehr Muttaki arasında nasıl bir diyalog geçeceğinde olacak. ABD ile İran arasında 1979'dan beri olası üst düzey ilk temasla ilgili belirsizlik konferans arifesinde de giderilemedi.
Dün Mısır yolunda "İstikrarlı, birleşik ve demokratik bir Irak, Ortadoğu'da istikrarın direği olur, aksi halde tüm bölge için istikrarsızlığın kaynağı olur" mesajı götüreceğini söyleyen Rice, İran ve Suriyeli meslektaşlarıyla görüşme umudunu dile getirdi. Rice, İran'la Irak dışında nükleer program gibi diğer konuları da görüşmeye hazır olduğunu belirterek, "Karşılaşırsak nazik olmayı planlıyorum. Eğer soru sorulursa yanıtlayacağım" dedi. İran Dışişleri Yardımcısı Mehdi Mustavaf ise,, "Rice ile diyalog için şartlar uygun değil" şüphesi kondurdu.
İran Ulusal Güvenlik Konseyi Sekreteri Ali Laricani, Irak'ın yeniden inşası için 1 milyar dolar ayırdıklarını duyurdu. Rice'ın Suriyeli meslektaşı Velid el Muallim ile de Irak ve Lübnan konularını ele alması bekleniyor.
BM Güvenlik Konyesi'nin beş daimi üyesi, AB, G-8 ülkeleri ve Irak'ın komşularının katılacağı konferansta 27 ülke bakanlık, 22 ülke diplomat düzeyinde temsil ediliyor. Türkiye'den Dışişleri Bakanı Abdullah Gül'ün yerine Devlet Bakanı Mehmet Aydın katılıyor. Türkiye, konferansın İstanbul'da yapılması önerisi Bağdat'tan dönünce Mısır'a bir bürokrat göndermeyi planlamıştı. Ama Irak Dışişleri Bakanı Hoşyar Zebari'nin Ankara'ya gelip "İlla Gül gelsin" demesinin ardından bu tutumundan vazgeçmişti. Zebari'ye "Türkiye'deki siyasi ortam yüzünden katılmam zor" diyen Gül'ün yerine gönderdiği Aydın'a bir Dışişleri heyeti eşlik edecek.
Ankara'dan Kerkük uyarısı
Konferansın arifesinde Türkiye, özellikle Kürtlerin yıl sonunda statü referandumuna sürüklenmek istediği Kerkük'ün 'oldubitti'ye getirilmemesi uyarısı yaptı. Kerkük'ün statüsünün belirlenmesine ilişkin Irak Bakanlar Kurulu'nun Başbakan Nuri Maliki yurtdışındayken bazı kararlar aldığını söyleyen Dışişleri Sözcüsü Levent Bilman, kentten ayrılmayı kabul edecek Arap ailelere tazminat talep formu dağıtılması haberinin Ankara'ya ulaştığını aktardı. Bilman, Kerkük için referandum öngören anayasanın 140. maddesinin uygulama biçiminin Irak'ın geleceğini yakından ilgilendirdiğini belirtip "Bazı grupların kendi maksimalist, dar görüşlü yerel gündemlerini dayatarak, oldubittiler yaratmak suretiyle tek yanlı çözüme kalkışması, Irak'ın toprak bütünlüğü, siyasal birliği ve iç barışı bakımından son derece olumsuz sonuçlar doğuracaktır" dedi. (ap, afp, Radikal)