İran'ı kınayan dünya, Çin'e karşı suskun

İran'ı kınayan dünya, Çin'e karşı suskun
İran'ı kınayan dünya, Çin'e karşı suskun

Destek çağrısı yapan Kadir, kendisine vize vermese de Ankara?nın Çin?e tepkisinden memnun. FOTOĞRAF: AP

WASHINGTON/MOSKOVA - Uygurlar kısa süre önce İran’daki tartışmalı cumhurbaşkanlığı seçimine en üst tondan tepki koyan Batı’nın kendilerinin maruz kaldıklarına sessiz kalmasına tepkili. Dünya Uygur Kongresi Başkanı Rabia Kadir, önceki gün Washington’daki barışçı gösteri sırasında 11 Eylül sonrası dönemde Batı’nın Çin’in Doğu Türkistan politikalarına boyun eğerek Uygurların ‘terörist’ olarak etiketlenmesine ses çıkarmadığı için eleştirdi. ABD’den Urumçi’de yaşananlara çok güçlü tavır beklediklerini belirten Kadir, “Uluslararası toplum neden bu adaletsizlik karşısında sesini çıkarmıyor” diye sordu. Kadir NTV’ye demecinde de 2006 ve 2007’de Türkiye’nin Washington Büyükelçiliği’nden ‘sakıncalı görüldüğü’ gerekçesiyle vize alamadığını teyit ederken Ankara’ya krize tepkisinden dolayı teşekkür etti.  

G8’de Çin’i dert eden yok
Ama dünyadan Çin’e birkaç itidal telkini dışında tek kınama yok. ABD Dışişleri Bakanı Hillary Clinton, ‘etnik çatışmalardan derin endişe duyduğunu’ söylerken, ABD olarak mevcut durumu anlamaya çalıştıklarını belirtip, taraflara itidal çağrısı yaptı. İtalya’nın L’Aquila kentinde dün toplanan G8 zirvesi öncesi Almanya Başbakanı Angela Merkel konuyu Çin Devlet Başkanı Hu Jintao’ya taşımaktan söz etse de Hu zirveyi erken terk ederken, Merkel de ‘çatışmaya barışçı çözüm’ umudunu dile getirmekle yetindi. Rusya Urumçi’de yaşananları ‘Çin’in içişi’ diye niteledi. Rus Dışişleri ‘Ayrılıkçı sloganlar kullanıp, etnik hoşgörüsüzlüğü tahrik ederek buradaki karmaşayı çıkaran kişiler vatandaşlara saldırıp dövdüler, arabaları ters devirip yaktılar, dükkânları ve diğer binaları yağmaladılar’ açıklaması yaptı. ABD Başkanı Barack Obama ile Britanya ve Fransa’nın liderleri daha ziyade İran’a baskıyı ele almayı seçti.
AB dönem başkanı İsveç ‘gözaltındakilerin haklarına saygılı davranılmasını’ isteyip taraflara itidal telkin etti. Avusturya Dışişleri Bakanı Michael Spindelegger de Pekin’e kaygılarını iletip ‘çatışmaların nedenlerinin araştırılması’ çağrısı yaptı .  (Dış Haberler)