İran'la nükleer gerilime Ankara'da deva aranıyor

AB, nükleer programı yüzünden BM Güvenlik Konseyi'nin ambargosuyla yüzleşen İran'la geçen yıl temmuzda çöken müzakerelere dönmek için Türkiye'nin arabuluculuğuyla tekrar masaya oturdu.
Haber: HİLAL KÖYLÜ / Arşivi

ANKARA - AB, nükleer programı yüzünden BM Güvenlik Konseyi'nin ambargosuyla yüzleşen İran'la geçen yıl temmuzda çöken müzakerelere dönmek için Türkiye'nin arabuluculuğuyla tekrar masaya oturdu. BM Dış Politika Yüksek Temsilcisi Javier Solana ile İran Ulusal Güvenlik Konseyi Genel Sekreteri Ali Laricani yeni bir pazarlık kapısı aralamak için Ankara'da bir araya geldi.
17 Nisan'da Ankara'ya gelen İran Dışişleri Bakanı Manuçehr Muttaki'nin isteği üzerine Dışişleri Bakanı Abdullah Gül'ün temasları sonucu ayarlanan görüşme, Associated Press'in BM Güvenlik Konseyi'nin beş daimi üyesi ABD, Rusya, Çin, Britanya ve Fransa ile Almanya'nın (5+1) önceki akşam 'İran'ın uranyum programının bir bölümünü devam ettirmesine izin verilmesi' konusunda ilk kez uzlaştığı haberinin ardından geldi. Dün Ankara'ya ilk inen Laricani yeni fikirleri ele alacaklarını belirtip ayrıntı vermedi. Solana ile geçmişte de görüştüklerini anımsatan Laricani, "Ama daha sonra kabul edemeyeceğimiz akıldışı koşullar ortaya çıktı" dedi. Laricani, görüşmeler için öngörüde bulunmazken, 'yasal' yollardan uranyum programını sürdürecekleri belirterek "Yolumuza devam edeceğiz" yanıtını verdi.
Önce Başbakan Tayyip Erdoğan'ın öğle yemeğine katılıp arabuluculuğu için Türkiye'ye teşekkür eden Laricani, ardından Swissotel'de Solana ile buluştu. Solana görüşme öncesi Ankara'ya yapıcı bir tutumla geldiğini belirterek, masada her zaman anlamlı önerilerle olduklarını söyledi. AB yetkilisi, bu kez ilerleme kaydedeceklerinden umutlu olduğunu ekleyip bu hazırlık toplantılarının bir an önce anlamlı müzakerelerin yolunu açmasını umduğunu kaydetti. Görüşmede 'uranyum zenginleştirme faaliyetine nelerin girdiğinin yeniden tanımlanması' önerisi ele alındı. Ancak İran Dışişleri Bakanı Manuçehr Muttaki Tahran'da yaptığı basın toplantısında "Askıya alma, karmaşık veya anlaşılmayacak bir kelime değil. Bu yüzden yeniden tanımlamaya ihtiyaç yok" dedi.
ABD: Politika değişikliği yok
ABD Dışişleri sözcüsü Gonzalo Gallegos, müzakereler karşılığı İran'ın programı tamamen terk etmesi ısrarından vazgeçildiği haberini, "Politikamızda değişiklik yok. İran müzakerelere başlamak istiyorsa tüm faaliyetleri askıya almalı" diyerek reddetti. Solana'nın sözcüsü Cristina Gallach da uranyum zenginleştirmenin durdurulması talebinde değişiklik olmadığını söyledi. Ancak Avrupalı kaynaklar, 5+1'in, İran'ın bazı faaliyetlerini kapsam dışı sayıp çıkmazın üstesinden gelmeyi deneyeceğini belirtiyor. Laricani ile Solana bugün Dışişleri Bakanı Abdullah Gül ile Dışişleri Konutu'nda buluşacak. Ortak basın toplantısı sonrası ikili MGK Genel Sekreteri Büyükelçi Yiğit Alpogan'la görüşecek. Solana çıkan sonucu akşam Oslo'daki NATO toplantısına götürecek.
İran haziranda AB'nin teşvik paketi karşılığı uranyum zenginleştirmeye son verme önerisini reddetmiş, BM Güvenlik Konseyi caydırıcı olamayan yaptırım kararını almıştı. İran ay başında 3 bin santrifüjle uranyum zenginleştirmede sanayi aşamasına geçtiğini duyurmuştu.