Meşal ablukalı ateşkesi reddetti: Gazzeli özgürce yaşamı hak etmiyor mu?

Kahire'deki ateşkes müzakereleri sonuçsuz. Doha'da 'Ablukanın süreceği bir ateşkesi nasıl kabul ederiz' diyen Meşal'e ilk destek İsrail'le ilişkileri kesme kararı alan Katar ve Moritanya'dan geldi

KAHİRE/DOHA - ABD’de Barack Obama’nın 20 Ocak’ta yemin ederek göreve başlamasına günler kala tarafların pozisyonlarının taban tabana zıt olsa da İsrail’in Gazze saldırılarını durduracak ateşkesin çok yakın olduğu iddiaları ortaya atıldı. Ancak İsrail de Hamas da koşullarından geri adım atmazken, Mısır’ın başkenti Kahire’deki temaslardan sonuç çıkmadı. Katar’ın başkenti Doha’daki acil Arap Birliği dışişleri bakanları toplantısını katılan Hamas’ın sürgün lideri Halid Meşal, İsrail’in işgale son vermesi ve Gazze Şeridi’ni boğan ablukanın sona ermesini içermeyen bir ateşkesi kabul etmeyeceklerini vurgulayıp sordu: “Ablukanın süreceği bir ateşkesi reddederek yanlış mı yaptık. Gazze halkı özgürce yaşamayı hak etmiyor mu?”
Ateşkese dair tarafların pozisyonu ve ortaya koydukları şartlar dün itibariyle şöyleydi:
Hamas: İsrail ordusunun Gazze’den 5-7 gün içinde çekilmesi koşuluyla daha sonra yenilenmeye açık bir yıllık ateşkes öneriyor. İsrail’in Gazze’nin tüm sınırlarını açması, Mısır ve uluslararası toplumun da bunların açık kalacağı garantisi vermesini istiyor. Hamas, Refah sınırına 2005’te İsrail’in bölgedeki işgali sona erdirmesi sonrasında yapılmış anlaşma gereği aslında 9 Ocak’ta görev süresi dolmuş Filistin Özerk Yönetimi lideri Mahmut Abbas’ın Fetihli güçlerinin yeniden konuşlandırılmasını ise reddediyor. Buna karşılık Türkiye’nin sınır gözetimine açık olduğunu belirtirken Gazze’nin yeniden inşası için konferans talep ediyor.  

Süresi dolmuş Abbas’ta ısrar
İsrail: Ateşkes koşulu Hamas’ın Mısır sınırındaki tünellerden silah tedarikinin kesinkes önlenmesi. ‘Ucu açık’ ateşkes isteyen İsrail geri çekilme için zaman sınırlamasını da kabul etmiyor. Mısır sınırına Abbas’a bağlı Fetih güçlerinin konuşlandırılmasında ısrarlı olan İsrail Gazze sınırlarının açık tutulacağı garantisini de gözlem gücünü de reddediyor. Gazze’nin yeniden inşasında asıl rolün de Abbas yönetiminde olması şartı koşuyor.
Hal böyleyken dün Gazze’deki insanlık dramında devreye girmek için tam 19 gün beklemiş BM Genel Sekreteri Ban ki Mun Batı Şeria’nın Ramallah kentinde aslında görev süresi bitmiş Fetih lideri Abbas’la görüşürken, ateşkes için ‘çok yakın’ dedi. Ama Ban’ın tek taraflı ateşkes çağrısını İsrail Başbakanı’nın sözcüsü Mark Regev, Hamas roketlerini durdurmayacağı gerekçesiyle reddetti. Dışişleri Bakanı Tzipi Livni de ABD ile Hamas’ın silah kaçakçılığının önlenmesi için mutabakat zaptı imzalamak üzere Washington’a giderken, Kahire’deki İsrailli başmüzakereci Amos Gilad ülkesine döndü. 

Türkiye’yi Çiçek temsil etti
Gazze’nin sesi ise bizzat Katar emiri Şeyh Hamad bin Halife el Tani’nin davetiyle Hamas’ın sürgün lideri Halit Meşal’in yanı sıra İran Cumhurbaşkanı Mahmud Ahmedinecad ve Devlet Bakanı Cemil Çiçek’in de katıldığı Arap Birliği dışişleri bakanlarının Doha’daki acil toplantısında işitildi. Toplantıda “Sizi temin ederim, Gazze’deki tüm yıkıma karşın İsrail’in ateşkes için koşullarını kabul etmeyeceğiz” diyen Meşal, “Ablukanın süreceği bir ateşkesi reddederek yanlış mı yaptık. Gazze halkı özgür yaşamayı hak etmiyor mu” diye sordu. “Lütfen direnişin sesini dinleyin. Hamas açık savaş istemiyor. Biz sadece halkımızı savunuyoruz” vurgusu yapan Meşal, İsrail ile tüm bağlarını kesme çağrısında bulundu. 

Mısır, Suudiler ve Abbas boykotu
Mısır ve Suudi Arabistan’ın yanı sıra Abbas’ın boykot ettiği toplantıda Suriye lideriBeşşar Esad tüm Arap ülkelerini İsrail ile tüm diplomatik bağlarını koparmaya çağırdı. İlk yanıt veren Katar ve Moritonya’dan geldi. İki ülke İsrail ile siyasi ve ekonomik bağlarını kesme kararı aldı. Katar 1996’dan beri İsrail ticare ofisine evsahipliği yaparken, Moritanya’nın 1999’dan beri Yahudi devletiyle diplomatik ilişkileri var. (afp, Reuters, ap)