Obama: ABD tek başına çözemez

Obama: ABD tek başına çözemez
Obama: ABD tek başına çözemez

Obama, nükleer silahsızlana, barış-güvenliğe teşvik, çevre koruma ve herkese fırsat sunan küresel ekonomiyi uluslararası işbirliğinin dört ilkesi olarak saydı. FOTOĞRAF: reuters

Obama, BM'deki ilk konuşmasında 'ABD'yi tek başına hareket ettiği için eleştirenler, şimdi kenarda durup sorunları ABD'nin tek başına çözmesini bekleyemez' dedi. Hiçbir ulusun diğerlerine hükmedemeyeceğini söyleyen ABD Başkanı, yeni uluslararası işbirliği çağı istedi

NEW YORK - ABD Başkanı Barack Obama, dün BM Genel Kurulu’na ilk seslenişinde, yeni birçok taraflı uluslararası işbirliği çağı başlatma çağrısı yaparken, dünyanın başına çoğunu süpergücün açtığı sorunlar için “ABD tek başına çözemez, şimdi sorumluluğu paylaşma zamanı” dedi.
Herkes gibi ulusunun çıkarlarını koruduğu için özür dilemeyeceğini, ama 2009’da halkların çıkarlarının ortaklaştığını söyleyen Obama, şu çıkışı yaptı: “Meseleler sadece ABD’nin çaba harcamasına kalmış değil. ABD’yi dünyada tek başına hareket ettiği için yerden yere vuranlar şimdi bir kenarda durup sorunları ABD’nin tek başına çözmesini bekleyemez. Sözde ve eylemde dünyayla yeni bir beraberlik dönemi arıyoruz. Şimdi küresel sorunlara karşı hepimizin sorumluluğu paylaşma zamanı.” Başarısız olunursa gidişatı “Terör eken aşırılıkçılar. Müzmin çatışmalar. Soykırım ve kitlesel hunharlıklar. Giderek artan nükleer silah sahibi ülkeler. Buzulların erimesi ve harap halklar. Kalıcı yoksulluk ve salgın hastalık...” diye sunan Obama, “Bu meydan okumalara onların çapı büyüklüğünde eylemle karşılık vermeliyiz” dedi.

‘Tüm ulusların hakkını tanıyoruz’
Obama, bu çağda hiçbir ulusun diğerine hükmedemeyeceğini, bir ulusu diğerlerinin önüne koyan dünya düzeninin başarılı olamayacağını, uluslararasında böyle bir güç dengesinin tutmayacağını, iç içe geçmiş dünyada geleneksel kuzey-güney bölünmesinin ya da Soğuk Savaş ittifaklarının anlamı olmadığını anlattı. Birleşmiş Milletler adının taşıdığı vaate anlam verecek bir nesil olunmasını isteyen Obama, “Amerika barış ve refah geleceği istiyor, buna ancak tüm ulusların hem hakları hem sorumlulukları olduğunu tanıyarak ulaşabiliriz. Bu, uluslararası işbirliğine rehberlik eden ilke olmalı” dedi.
Nükleer Silahların Yayılmasını Önleme Anlaşması’nın (NPT) tüm uluslara barışçı nükleer enerji hakkı, nükleer silahlı ülkelere silahsızlanma sorumluluğu verdiğini hatırlatan Obama, “Tüm uluslar NPT’nin güçlendirilmesini desteklemeli. Yükümlülüklerini yerine getirmeyi reddedenler sonuçlarına katlanmalı” dedi. İran ile Kuzey Kore’yi dünyayı tehlikeli bir rampaya itmekle suçlayan Obama, bu iki ulusun haklarını tanıdıklarını, yükümlülüklerini yerlerine getirirlerse onlara refah ve barış getirecek bir diplomasi yürütmek istediklerini, ama nükleer silah peşinde koşmayı her şeyin üstünde tutarlarsa uluslararası toplumun hesap soracağını söyledi.   

‘Yahudi yerleşimleri meşru değil’
İsrail-Filistin-Araplar arasında adil ve kalıcı barış arayışını sürdüreceğini belirten Obama, Filistinlileri İsrail’i tahrik etmeye son vermeye çağırırken “Amerika’nın İsrail’in süren Yahudi yerleşimlerinin meşruiyetini kabul etmediğini vurguluyorum” diyerek şöyle devam etti: “Hedef net: Yan yana barış ve güvenlik içinde yaşayan iki devlet. İsrail’in tüm İsraillilerin gerçekten güvenlikte olduğu Yahudi devleti ile kendiliğinden varlığını sürdürebilen, bağımsız, bitişik toprakları 1967’de başlayan işgali bitirecek ve halkının potansiyalini gerçekleştirecek Filistin devleti.” 

‘Demokrasi dışardan dayatılamaz’
“Hiçbir ulusa dışardan demokrasi dayatılamaz. Her ülke kültüründe kök bulan bir yol tutacaktır. Geçmişte ABD demokrasiyi teşvikte sıklıkla seçici oldu” diye günah çıkaran Obama, ekledi: “ABD, tüm ulusların hakları ile sorumluluklarını tanıyan uluslararası işbirliğinde yeni sayfa açmaya hazır.” (Reuters)