Obama İran'a mektup yollayacak

Obama İran'a mektup yollayacak
Obama İran'a mektup yollayacak

Obama?nın ilk Pentagon ziyaretinde komutanlar Irak?tan hızlı çekilmenin tehlikelerine dikkat çekti. FOTOĞRAF: AFP

Tahran ile Washington arasında mesaj trafiği hızlanırken, The Guardian, Obama yönetiminin İran'a mektup yollayacağını yazdı. Var olan üç taslağın ortak yönü, 'Rejimi devirmek istemiyoruz' mesajı. Buna karşılık Tahran'dan ılımlı tavır isteniyor

WASHINGTON - ABD Başkanı Barack Obama’nın, ilk TV mülakatında İran için “Yumruğunuzu açarsanız uzatılmış elimizi bulacaksınız” mesajını vermesinin ardından, Tahran’a ilişkilerin yeniden tesisi ve yüz yüze görüşmelerin yolunu açmasını sağlayacak bir mektup göndermeye hazırlandığı ileri sürüldü. Britanya gazetezi Guardian, Obama’nın 4 Kasımda başkan seçilmesinden beri ABD Dışişleri’nin mektup taslağı üzerinde çalıştığını, bunun İran Cumhurbaşkanı Mahmud Ahmedinecad’ın 6 Kasım’da Obama’yı kutlamak için gönderdiği uzun mektuba cevap biçiminde tasarlandığını yazdı. Mektup öncelikle İran’ı ‘şer eksenine’ koyan Bush yönetiminin düşmanca tavrından değişikliğe gidildiğine dair sembolik bir jest olacak. İran liderlerinin şüphelerini giderip Obama’nın onlarla doğrudan görüşmesinin yolunu açması amaçlanacak. Dışişleri yetkililerinin kaleme aldığı en az üç mektup taslağının ortak yönü, ‘İran İslami rejimini devirmeyi istemiyoruz, ama davranışlarınızda bazı değişikliklere gitmenizi arzuluyoruz’ mesajını vermesi. 

Halka yönelik mektup Hamaney’e
İran halkına hitap eden mektubun ya doğrudan İran’da en üst makam olan dini lider Ayetullah Ali Hamaney’e gönderilmesi ya da açık mektup olarak yayımlanması planlanıyor. Taslaklardan biri, İran’ın görece düşük yaşam standardını bazı müreffeh komşularının standardıyla kıyaslayıp Batı’dan dışlanmış konumunun sona ermesinden elde edeceği kazançları sıralıyor. Uzlaşmacı bir üslup kullanılsa da, terörizme devlet sponsorluğunu bitirmesi çağrısı da yapıyor. Dışişleri Bakanı Hillary Clinton’ın mektup yöntemini ABD’nin İran politikasının toptan gözden geçirilmesinin bir parçası olarak gördüğü, mektubu gönderme konusunda kararın gözden geçirmenin tamamlanmasının ardından verileceği belirtildi. 

Ross şüphe yaratıyor
Obama’nın kısa süre içinde Dennis Ross’u İran Özel Temsilcisi ataması da bekleniyor. İran politikasının günbegün uygulanmasından sorumlu olacak Ross, Yahudi kökenli olup eski başkan Bill Clinton’ın Ortadoğu Özel Temsilciliği görevini yürütmüştü. Dini lider Hamaney’e yakın muhafazakâr gazete Kayhan ise, Ross’u ‘Siyonist lobici’ diye nitelendirdi. Tahran’daki siyasi analistlerden Said Leylaz, Obama yönetiminin mektubun işe yarayabilmesi için güvenlik garantileri ve ekonomik yaptırımların kalkmasının eşlik etmesi gerektiğini söyleyerek “Tahran’ın hemen yanıt vermesi beklenmemeli. Sistemde Washington ile normal ilişki istemeyen pek çok muhafazakâr bulunuyor. İkna edebilmek için rejimin yıkılmaya çalışılmayacağı mesajı çok net verilmeli” dedi.

Ahmedinecad hesapları
Önceki gün İran Cumhurbaşkanı ABD’nin ülkesine yönelik 60 yıllık politikaları için Obama’dan özür isterken, “Açıklamaları yakından izleyeceğiz, eylemleri dikkatle inceleyeceğiz, gerçek değişim olursa memnuniyetle karşılayacağız” demişti. Medya danışmanı da Ahmedinecad’ın hazirandaki cumhurbaşkanlığı seçiminde tekrar aday olacağını duyurdu. Haziranda Ahmedinecad’ın gidip yerine daha ılımlı bir cumhurbaşkanının geleceğini uman Obama yönetimi, yumuşak yaklaşımının Hamaney’i daha ılımlı bir cumhurbaşkanı gerektiğine ikna edebileceği hesabını da yapıyor. Hatta Obama yönetimindeki radikaller, ‘haziranın beklenmemesi, Ahmedinecad’ı zorda bırakacak adımlar atılması, Tahran’da menfat bürosu açılması, Bush yönetiminin Sünni Araplarla ittifak yanlışından dönülüp, bölgedeki tek rasyonel, amaçları ve çıkarlarını bilen devlet İran’la işbirliğine girişilmesi’ görüşünde. (Guardian)