Protestoların gölgesinde yemin töreni

Protestoların gölgesinde yemin töreni
Protestoların gölgesinde yemin töreni

Meclis Başkanı Laricani?nin kürsüsünün altında Cumhurbaşkanı Ahmedinecad, Yargı Erki Başkanı Mahmud Şahrudi ile kucaklaştı. FOTOĞRAF: AFP

Ahmedinecad ikinci dönemine mecliste yemin ederek başlarken, reformcuların sandalyeleri boş kaldı. Dışarda muhalifler 'Diktatöre ölüm' sloganıyla gösteri düzenledi, en az 10 kişi gözaltına alındı. Batılı liderler bu kez Ahmedinecad'a tebrik mesajı göndermedi

TAHRAN - İran’da tartışmalı 12 Haziran seçiminden zaferle çıkan Cumhurbaşkanı Mahmud Ahmedinecad, pazartesi reformcu liderlerin boykot ettiği mazbata töreninin ardından dün protestoların gölgesinde yemin ederek ikinci dönemine başladı. Meclisteki tören sırasında dışarıda muhalifler yönetime meydan okurken Batılı ülkeler kutlama mesajı göndermeyerek tepki koydu.
Tahran dün Ahmedinecad’ın yemin töreni vesilesiyle bir kez daha ısındı. Meclis civarındaki caddelerde reformcular ‘Diktatöre ölüm’ ve ‘Allahu ekber’ sloganları eşliğinde gösteri yaparken polisin yanıtı şiddetli oldu. Özel eğitimli köpeklerle meclisi kuşatan 5 bin güvenlik görevlisi, reformcu aday Mir Hüseyin Musavi’nin kampanya rengi yeşile bürünmüş ya da gösterilerde ölenlerin yasını tutmak için siyah tişört giyinmiş göstericileri copla dağıttı. En az 10 kişi gözaltına alındı. Bir kadının taşıdığı pankartta dini lider Ali Hamaney’e mesaj vardı: ‘Halkın sesine kulak vermezsen sonun Şah’ınki gibi olur.’ 
Bir başka protesto meclis içindeydi. Ahmedinecad’ın rakipleri Musavi, reformcu Mehdi Kerrubi ve muhafazakar Muhsin Rızai’nin yanı sıra eski Cumhurbaşkanları Muhammed Hatemi ve Haşimi Rafsancani, öteki muhalif liderler ve ılımlı vekiller töreni boykot etti. Törene devrimin lideri İmam Humeyni’nin akrabaları da katılmadı. Meclis Başkanı Ali Laricani 290 vekilden 273’ünün salonda olduğunu belirtirken bir muhalif site 53 vekilin katılmadığını kaydetti. Musavi ise Ahmedinecad’a karşı durmaya devam edeceklerini belirterek “Bazıları sandı ki gösterilerin liderleri tutuklanırsa iş biter. Ama canlı kalan bu hareket bunun işe yaramadığını gösterdi” açıklamasını yaptı. Musavi destekçisi gazeteciler Mir Hamid Hasanzade ile Rıza Nur Bahş da önceki gece tutuklanmıştı. Kerrubi de, “Halkı bastırmak için korkutucu yöntemler sonuç vermez. Gösterilere izin verilmeli” dedi.

ABD, Almanya, Fransa, Britanya
İran rejiminin gösterileri kışkırtmakla suçladığı Batılı ülkeler de tavır aldı. Fransa, Britanya, Almanya ve İtalya liderlerinden ‘kutlama mektubu yazılmayacak’ açıklamaları geldi. Ancak Fransa, Britanya ve AB dönem başkanı İsveç dahil Batılı ülkeler Tahran’daki elçilerini törene gönderdi. ABD Dışişleri Bakanı Hillary Clinton, “Yemin eden kişi Washington tarafından cumhurbaşkanı olarak kabul görecektir, ama reformcuların direnişini hayranlıkla izliyoruz” derken Beyaz Saray sözcüsü Robert Gibbs “Kutlama mesajı göndermek için neden yok” vurgusu yaptı. Ahmedinejad’ın tanınması konusunda “O seçilmiş lider” diyen Gibbs, ikinci bir açıklamayla bu ifadesini geri alarak “Küçük bir düzeltme yapmalıyım. Bu konuda bir yargıya varmak bana düşmez. Seçimin adil olup olmadığı konusundaki karar İran halkına kalmış” dedi.
Ahmedinecad ise törenin ardından yaptığı konuşmada ekonomiyi canlandırmaya yönelik planlarını anlatırken Batılı liderlerin tepkisini de yanıtsız bırakmadı.

‘Sizden tebrik bekleyen yok’
İran lideri “Seçimi tanıyacaklarını ancak tebrik mesajı göndermeyeceklerini söylediler. Bunun anlamı şudur; Onlar demokrasiyi sadece çıkarları için istiyor, halkın oyuna ve haklarına saygı duymuyorlar. İran’da kimse sizden tebrik beklemiyor. Kaşlarınızı çatmanız, kabadayılık yapmanız ya da gülümseyip tebrik etmenizin İran halkı için bir değeri yok” dedi. “Müdahaleler, işgaller ve zorba güçler karşısında duracağız. Dünyanın yönetiminde kilit rol oynayacağız. Sessiz kalmayacağız. Saygısızlık, müdahale ve aşağılanmayı hoş görmeyeceğiz” diye çıkışan Ahmedinejad, ABD Başkanı Barack Obama’nın diyalog önerisine ise şu yanıtı verdi: “İran mantıklı bir ülkedir. Adalet, dostluk ve karşılıklı saygı esasına dayalı olarak tüm ülkelerle yapıcı işbirliği dış polikamızın temelidir.” Ahmedinecad’ın bir diğer sınavı iki hafta içinde yeni kabine üyeleri oylanırken verecek.  Bu arada iki reformcunun ölümüyle adı mezarlığa çıkan ve Hamaney’in emriyle kapatılan Kehrizek cezaevindeki sorumluların işine son verildiği ve yargılanacaklarını açıkladı. (ap, afp, Reuters)