Saddam kavga ederek öldü

İnfazda söz düellosu

Saddam Hüseyin'in son anları da internette yayımlandı. Cellatlardan biri Şii lider Sadr'ın adını bağırınca Saddam "Canı cehenneme" diyor. Cellat "Lanet olsun" deyince de altta kalmıyor: Sana lanet olsun.

BAĞDAT - Irak'ta işgal altındaki mahkemede Duceyl katliamından idama mahkûm edilip alelacele infaz edilen devrik lider Saddam Hüseyin, 2003'te ABD ordusuna esir düştüğü kendi köyüne gömüldü. Ürdün'de sürgün yaşayan kızı Ragad'ın cesedin geçici olarak Yemen'e götürülmesi isteğine karşın Saddam, tan vaktinden az önce TSİ 3.30'da Tıkrit'te oğlu Uday ve Kusay'ın da gömülü olduğu Avca köyüne defnedildi.
Cesedi, ABD Başkanı George W. Bush'un özel izni üzerine Amerikan helikopteriyle Tıkrit'e götürülüp aşireti Elbu Nasır'ın lideri Ale el Nida'ya teslim edildi. Saddam'ın 1980'te yaptırdığı ve adını taşıyan camide kılınan cenaze namazının ardından, oğullarının mezarına 3 km. mesafede yine kendisinin yaptırdığı ve dini taziyeler için kullanılan caminin avlusuna gömüldü. Törene Selahaddin Valisi Halid Şagti ile bir avuç insan katılabildi. Tıkrit'te önceki gün dört günlük sokağa çıkma yasağı ilan edilmişti.
Tıkrit'e giriş-çıkışın kapatılmasına karşın dün Saddam'ın gömüldüğü duyulunca yüzlerce kişi yürüyerek köye akın etti. Saddam'ın doğum yeri Avca ya da Sünni kalesi Ramadi'ye gömülmek istediği öğrenildi.
Irak hükümetinin çektiği ve devlet televizyonunda yayımlanan infaz filminin ardından, cep telefonuyla çekilen bir versiyon da internette yayımlandı. Ceple yapılan kayıtta Saddam'ın altındaki kapağın açılmasıyla ilmikte sallanarak öldüğü an da var.
'Sana lanet olsun'
Yeni görüntülerde cellatların Saddam'a sataştığı ve söz düellosu yaşandığı görülüyor. Tanıklar ve bir cellat, 1980'de kız kardeşiyle birlikte infaz edilen Dava Partisi lideri Muhammed Bakr Sadr ile şu an Şiilere söz geçiren oğlu Mukteda Sadr'ın adını haykırıyor. Saddam ise "Canı cehenneme" yanıtını veriyor. Güvenlik Danışmanı Muaffak Rubai'nin anlattıklarına göre, cellatlardan biri "Sen bizi yıktın, öldürdün, fakirliğe mahkûm ettin" diye sesleniyor, Saddam'sa yanıt veriyor: "Sizi sefaletten, yoksulluktan kurtardım, düşmanlarınız Amerikalılar ve İranlıları yıktım." Cellat "Sana lanet olsun" derken devrik lider altta kalmıyor: "Sana lanet olsun."
10 dakika ipte sallandırılmış
Kendisine lanet okuyanlara gülümseyip şehadet getiren Saddam'ın son sözü "Muhammed" oluyor. İpte sallanırken bir tanık "Zorba düştü, lanet olsun", diğeri "Bırakın üç dakika sallansın" diyor. Tanıklar flaş patlatıp fotoğraf çekiyor. Saddam 10 dakika sallandırıldıktan sonra doktor ölümü teyit edince ipler çözülüyor. Dün Baasçı bir grup, yeni lider olarak Saddam'ın yardımcısı İzzed İbrahim Duri'yi açıkladı. (Dış Haberler)



Manşetlere göre idamı derman olmayacak
Dünya basını, Saddam'ın idamını manşetten duyururken, bunun Irak'taki sorunlara çözüm olmayacağı fikrinde birleşti:
Britanya
Independent: Dünya çapında idam cezasının kaldırılması çabalarına meydan okuyan bu infaz, sadece Irak'taki Sünniler tarafından değil Arap ve İslam âleminde de galiplerin adaleti olarak nitelenebilir.
Almanya
Bild am Sonntag: Irak'ta neşe ya da ferahlama vakti gelmedi, çünkü Saddam'ın ölümü, ona karşı girişilen askeri müdahalenin yarattığı hiçbir sorunu çözmüyor.
Fransa
Le Figaro: Saddam, kameralar önünde asıldı. İdam görüntülerini vatansever marşlar ve semboller eşliğinde yayımlayan, ABD' nin finanse ettiği Irak televizyonu oldu.
Le Journal du Dimanche: Peki ya şimdi ne olacak? Sadddam'ın ölümü, Irak'taki mevcut hiçbir sorunu çözmüyor.
İtalya
Il Sole 24: Bu idam, yeni Irak'ın başlangıcı değil. Dünyayı bölen bu idam Iraklıların kabusunu da bitirmeyecek.
İspanya
El Pais: Irak hükümeti, basit bir ayartma karşısında yenildi. Irak'ın geleceğinin daha parlak olmadığı kesin. Irak, sadece ihtiyacı olan soyluluğu gösterme fırsatını değil aynı zamanda Saddam'ı insanlığa karşı işlediği suçlardan yargılama olanağını da kaçırdı.
İsrail
Yediot Aharonot: Saddam, Nürnberg mahkemeleri sanıklarıyla aynı gruptan. Ama ne denilirse denilsin, Saddam ölümüne başı dik, merhamet dilemeden ve cellatlarının ayaklarına kapanmadan onuruyla gitti.
Haaretz: Peki buna değdi mi? Irak'taki günlük hayat, cevap için bir kriterse, Saddam'ın ölümünün hiçbir etkisi olmadı.
Yunanistan
Kathimerini: Saddam'ın idamının yayımlanması barbarca ve aşağılayıcıydı. Körfez'de iç ve genel bir savaş tehlikesi doğdu.
<>Eleftherotipya: Diktatörü şehit yaptılar.
Mısır
El Vefd: ABD, Müslümanların hissiyatını önemsemiyor. Bush, bayram günü Saddam'ı öldürüyor. Anlaşılan ABD, önemli kararları uygulamak için insanların kutlamalarla meşgul olduğunu düşünerek bayram dönemlerini seçen Arap hükümetlerinden ders almış.
El Mısri el Yevm: ABD, Saddam'ı Irak iç savaşının sunağında kurban etti.
Rose el Yusuf: Neden Sabra, Şatila ve Kana'da suç işleyen İsraillilere karşı aynı yasaları işletmiyorsunuz?


'Sırlarıyla gitti, idamı barbarlık'
Malta'da bir konferans salonunda Saddam'ın infaz görüntüleri dev ekrandan ilgiyle izlendi.
FOTOĞRAF: REUTERS


Irak devrik lideri Saddam Hüseyin'in önceki gün idam edilmesine dünyadan tepki yağıyor. İran yönetimi, Saddam'ın işlediği diğer suçlar açığa çıkmadan gitmesi nedeniyle memnun kalmazken, Fas ve Filistin'de halk Saddam için sokaklara döküldü.
İran: İran Devlet Başkanı Mahmud Ahmedinecad, Irak Devlet Başkanı Celal Talabani'ye telefonda devrik lider Saddam Hüseyin'in idam edilmesinin işlediği suçlar ve sırların ortaya çıkmasını engellediğinden yakındı. Ahmedinecad, Irak'ta hükümetin güçlenip tam güvenliğin hâkim olmasını umduğunu belirtti. Eski cumhurbaşkanı ve Düzenin Yararını Teşhis Kurulu Başkanı Haşimi Rafsancani "İlahi adalet" dedi.
Latinlerden sert eleştiri
Peru: Devlet Başkanı Alan Garcia, Saddam'ın 'en ağır cezayı hak etmesine rağmen, işgal nedeniyle idamın meşru olmadığını belirtip "Yabancı güçler oradayken gerçek adalet olmaz" dedi.
Arjantin: Devlet Başkanı Nestor Kirchner, barış ve ülke bütünlüğünün ancak mezheplerarası diyalogla sağlanabileceğini belirterek, "Barışa katkısı olmayacak" dedi.
Nikaragua: Müstakbel Devlet Başkanı Daniel Ortega, "İdam vahşi bir suç, egemenliğin ihlali.
Tüm af çağrılarına rağmen infaz, nefret ve acımasız yönetimin göstergesi" dedi.
Fas: Rabat'ta BM temsilciliği önünde 200 kişi 'İdam siyasi cinayet' sloganı eşliğinde gösteri yaptı. Sivil örgütler, idam kararını 'işgalci kepazelik' diye niteleyip, Bush'un da yargılanmasını istedi. ABD'nin Kazablanka Konsolosluğu önünde "Bush katil, Blair de köpeği" sloganları atıldı.
Suudi Arabistan: Resmi haber ajansı SPA, 'Bayramda infaz şaşkınlık ve üzüntü yarattı' dedi
Ürdün: Hükümet sözcüsü Nasır Cevdeh, idamının birliğe olumsuz etkisi olmamasını diledi.
İsrail: Başbakan Yardımcısı Şimon Peres, "Hitler'den sonra Saddam için de beklenen son. Bu diktatörlüğü sona erdirmek tarihi bir görevdi" dedi
Lübnan: Hizbullah lideri Hüseyin Fadlallah, ABD'yi 'bir diktatörü Sünni diye takdim edip Şii-Sünni çatışmasını körüklemekle' suçladı.
Suriye: Erformasyon Bakanı Muhsin Bilal "Kardeşlik ve barış gününde infaz çok acı" açıklamasını yaptı.
Britanya: Irak'la ilgili çıkışları nedeniyle İşçi Partisi'nden atılan Saygı Partisi lideri George Galloway, "Bu sefil bir linç. Saddam kendisini asanlardan daha saygındı. ABD'liler savaş hukukunu çiğneyip onu kukla rejime verdi" dedi.
İtalya: İşgale katılmış eski Başbakan Silvio Berlusconi, "Irak'ı demokrasi yolundan çıkaracak siyasi ve tarihi hata" eleştirisini yaptı.
Rusya: Dışişleri sözcüsü, "Fitnecilerin TV'den dünyaya yaymakta utanmadığı infaz, Irak'taki bölünmüşlüğü derinleştiriyor" dedi.